แคปซูล (capsule) เป็นโครงสร้างของแบคทีเรียบางชนิด เป็นสารประเภทพอลิแซ็กคาไรด์ (polysaccharide) และพอลิเพปไทด์ (polypeptide) มีลักษณะเป็นสารเหนียว เป็นเมือกเหมือนวุ้น ไม่ติดสีแกรม (gram staining)

หน้าที่และความสำคัญของแคปซูล

- แคปซูลมีหน้าที่ที่สำคัญที่สุดคือ ช่วยให้แบคทีเรียเกาะติดกับพื้นผิวใดได้ สามารถยึดติดกับโฮสต์ได้ดี ทั้งในสภาวะก่อโรคและสภาวะแวดล้อมทั่วไป เพิ่มศักยภาพในการเจริญและการก่อโรคของแบคทีเรีย

- ป้องกันสิ่งที่จะเป็นอันตรายต่อเซลล์แบคทีเรีย ทำให้แบคทีเรียทนต่อสภาวะแวดล้อมที่ไม่เหมาะสม ความแห้งแล้ง สารเคมี โลหะที่เป็นพิษ

- ช่วยให้สารอาหารมารวมอยู่รอบๆ เซลล์ ช่วยเพิ่มความสามารถในการเจริญของแบคทีเรีย

ตัวอย่างแบคทีเรียที่พบโครงสร้างแบบแคปซูล ได้แก่

• Escherichia coli
• Streptococcus
• Klebsiella