ปรากฏการณ์ซีเบค (Seebeck effect) เป็นปรากฏการณ์สำคัญที่เกี่ยวข้องกับเทอร์โมคัปเปิล (thermocouple) เกิดจากการนำโลหะตัวนำต่างชนิดกันสองตัว เช่น บิสมัทกับทองแดงมาเชื่อมปลายเข้าด้วยกัน แล้วให้ความร้อนที่จุดต่อด้านหนึ่ง ทำให้เกิดกระแสไฟฟ้าไหลในวงจรของเส้นลวดดังรูป (ก) ค่าของกระแสไฟฟ้าเปลี่ยนแปลงไปตามผลต่างของอุณหภูมิที่ปลายจุดต่อทั้งสอง และเมื่อเป็นวงจรเปิดจะเกิดแรงดันไฟฟ้าขึ้น เรียก แรงดันซีเบค (Seebeck voltage) ดังรูป (ข) นอกจากนี้ปรากฏการณ์ซีเบคยังเป็นปรากฏการณ์แบบย้อนกลับได้ เรียกว่า ปรากฏการณ์เพลเทียร์ (Peltier effect) นั่นคือ เมื่อป้อนกระแสไฟฟ้าเข้าไปในวงจรจะทำให้ปลายด้านหนึ่งร้อนขึ้น หรือมีอุณหภูมิสูงขึ้นและปลายอีกด้านหนึ่งจะเย็นลงหรือมีอุณหภูมิลดลง และถ้ากลับทิศทางการไหลของกระแสอุณหภูมิทั้งสองด้านจะกลับกันโดยด้านที่ร้อนจะเปลี่ยนเป็นเย็นและด้านที่มีอุณหภูมิต่ำจะมีอุณหภูมิสูงขึ้น 

 วงจรการเกิดปรากฏการณ์ซีเบ็ค

 (ที่มา: นวภัทรา และ ทวีพล , 2555) 

 วงจรการเกิดปรากฏการณ์ซีเบ็คเเละปรากฏการณ์เพลเทียร์ 

(ที่มา :http://wwwx.dtu.dk/Sites/OTE_POWER/English/Introduction.aspx)

ที่มา: การวัดและเครื่องมือวัด ประยุกต์ใช้ในอุตสาหกรรมอาหาร (นวภัทรา และ ทวีพล, 2555)

      : http://wwwx.dtu.dk/Sites/OTE_POWER/English/Introduction.aspx