สารอาหารแต่ละชนิดมีหน้าที่เฉพาะ และหน้าที่ของสารอาหารแต่ละชนิดมีความสัมพันธ์กันในร่างกาย
สารอาหารถูกจัดแบ่งตามหน้าที่ได้ดังนี้คือ
- หน้าที่ทางสรีรวิทยา (physiological function) คือสารอาหารที่ทำหน้าที่ให้พลังงานแก่ร่างกาย ร่างกายต้องการ
พลังงานเพื่อใช้ทำกิจกรรมต่างๆ ใช้ในการควบคุมอุณหภูมิของร่างกายให้คงที่ ใช้ในการย่อยและดูดซึมสารอาหาร
ใช้ในกระบวนขนย้ายสารและการสังเคราะห์สารต่างๆ ที่จำเป็นต่อเมแทบอลิซึมภายในเซลล์
- โครงสร้างของร่างกาย (building the body) เป็นหน้าที่ที่สำคัญที่สุดของอาหารและสารอาหาร ทารกแรกคลอด
มีน้ำหนักเพียง 2.5-3.5 กิโลกรัม และเมื่อโตเป็นผู้ใหญ่จะมีน้ำหนักเพิ่มขึ้นเป็น 50-70 กิโลกรัม หากร่างกายได้รับอาหาร
ไม่เพียงพอ หรือได้รับอาหารที่มีสารอาหารไม่ถูกต้องเหมาะสม จะทำให้ร่างกายมีการเจริญเติบโตที่ผิดปกติ เช่น ร่างกาย
แคระแกรน หรือซูบผอม หากขาดสารอาหารบางชนิดเป็นเวลานานอาจก่อให้เกิดโรคขาดสารอาหารได้ เช่น โรคขาดโปรตีน
และพลังงาน หรือโรคกระดูกอ่อน เป็นต้น สำหรับผู้ใหญ่ อาหารที่ได้รับในแต่ละวันจำเป็นต้องใช้เพื่อรักษาภาวะสมดุลของ
สารอาหารและทดแทนส่วนที่สูญเสียไป เช่น ผู้หญิงวัยเจริญพันธุ์สูญเสียเลือดระหว่างมีประจำเดือนทุกเดือน หรือการหมด
อายุของเม็ดเลือดแดงเมื่อครบ 120 วัน เป็นต้น
- ควบคุมกิจกรรมต่างๆ ของร่างกาย ตัวอย่างของกิจกรรม เช่น การเต้นของหัวใจ การควบคุมอุณหภูมิของร่างกาย
การหดตัวของกล้ามเนื้อ การแข็งตัวของเลือด การขับของเสียออกจากร่างกาย และควบคุมกระบวนการเปลี่ยนแปลง
ปฎิกิริยาต่างๆ ที่เกิดขึ้นในเมแทบอลิซึม